Merseysıde Savaşları: Everton vs Liverpool

Mersey nehrinin iki yakasına dağılmış mavinin ve kızılın; Liverpool ve Everton'ın tarih boyunca birlikteliğinin öyküsü

Yağmurlar, asalet, geleneksellik, kraliçe ve futbol… Bunlar Britanya ismi anıldığında ilk aklımıza gelen kavramlar. Bizim işimiz sonucusu ile olacak, yani futbolla. Yeşil sahanın meşin yuvarlakla tanıştığı, birbirlerine çarpıldıkları, aşkın doğduğu ülkenin toprakları… Dillere pelesenk olmuş ” Futbolun beşiği ” deyişinin başaktörü olan İngiltere ve onun her semti, her mahallesi, her sokağı, buram buram futbol kokan liman kenti Liverpool… Bu kenti sevmek için birçok neden var elimizde ama futbol tutkunu olmak yeterli şimdilik… Bu küçük kentten çıkıp dünya futboluna damga vurmuş yaklaşık 130 yıllık bir rekabetin terazisine konmuş iki takım, Mersey nehrinin iki yakasına dağılmış mavinin ve kızılın; Liverpool ve Everton’ ın tarih boyunca birlikteliğinin öyküsü bizimkisi…

Fakat bu öyküde derbi portrelerinde alışageldiğimiz şiddet ve nefret yok. Aynı şehirde beraber yaşayabilen, birbirlerinin yok olmasını istemeyen ama rekabet ortamını sonuna kadar soluyan, solumayı seven ve renklerine taparcasına aşık iki kulüp var sadece. Öykü, savaşın öyküsü olmadığına göre rekabetin miladı da spesifik bir olay değil, bu kulüplerin doğumu olacaktır elbette.

1894 senesinden bu yana süregelen bu derbinin hikayesi oldukça ilginç görünüyor. Liverpool şehrinde ilk olarak 1878 senesinde, kilise ve kiliseye sıkça uğrayan kitle tarafından, St. Domingo Futbol Kulübü kuruluyor, ancak daha sonralarında bu kulüp, semtin kulübü hüviyetini kazanıyordu ve Everton Futbol Kulübü olarak isim değiştiriyordu.

St. Domingo Futbol Kulübünün direktörü, Anfield stadının sahibi olan John Houlding’ti. Houlding, Liverpool bölgesi için çok önemli bir isimdi. İlerleyen yıllarda Everton kulübüyle John Houlding arasında çıkan anlaşmazlıklar sebebiyle Everton, Anfield Road’ u terk ederek Stanley Park’ın karşı tarafına geçerek Goodison Park’ta maçlara çıkmaya başladı.

Bu anlaşmazlıkların temeli stadın kira ücreti ve statta bazı ürünlerini satmak isteyen John Houlding ile Everton takımının diğer yönetim kurulunun düşüncelerinin ters düşmesine dayanıyor.  John Houlding’in bu isteği hem kendine biraz kâr sağlamak hem de elde edilen parayla Everton takımına transfer yapmaktı. Fakat bu tartışmalar sonucu Everton ile John Houlding’in yolları ayrıldı.

Anfield Road’un sahibi John Houlding 15 Mart 1892 tarihinde derhal yeni bir takım kurdu. Everton ismi daha resmi olarak onaylatılmadığı için takımın adını Everton Futbol Kulübü koydu fakat bu İngiltere Futbol Federasyonu tarafından kabul edilmedi, çünkü gayriresmi de olsa Everton Futbol Kulübü adı kullanılmaktaydı.

Haziran 1892 tarihinde takımın adı konulmuştu; Liverpool Futbol Takımı… Birçok oyuncusu Everton Futbol Takımı ile ayrıldığı için Liverpool takımı baştan kurulmalıydı. Everton yönetiminden 2 önemli isim John Houlding ile kalmaya karar vermişti. Bu isimler Barclay ve John McKenna’ ydı. McKenna’yı oyuncu transferi için yetkilendiren John Houlding, transfer için 500 pound verdi. Bu parayla İskoçya’ya giden McKenna birçok İskoç’u takıma kattı.

O dönemde bütün İskoç futbolcuların soyadı ‘ Mac ‘ ile başladığı için Liverpool’un takma adı ‘Mac’ler takımı olarak geçmeye başladı. Liverpool tarihinin en büyük geleneğini 2. maçta takımın kaptanı McVean başlattı.  O maçta para atışını kazanarak Anfield Road tarafındaki kaleyi seçti ve o tarihten itibaren birçok takım kaptanı, maçlarda hep Anfield Road tarafındaki kaleyi seçmeye başladı.

Liverpool, alt liglerde başladığı mücadelesinde kısa sürede büyük başarılara imza atarak en üst seviye lige tırmanmasını başarmıştı. İngiltere Ligi’nin kurucu kulüplerinden olan ve şu ana kadar ligde en fazla sezon geçiren ekip olan Everton, rekabetin ilk yıllarında Liverpool’ a oranla büyük bir üstünlük sağladı. Fakat 1960’lı yıllara gelinmesiyle Liverpool, Bill Shankly önderliğinde sadece İngiltere’ye değil sınırları aşarak Avrupa’ ya da damga vurmaya başladı.

Shankly’nin başlattığı Liverpool rüzgarı Bob Paisley, Kenny Dalglish, Graeme Souness ve John Toshack ile beraber etkili bir şekilde sürdü fakat 90’lı yıllarla birlikte özellikle Manchester ve Londra’daki güçlü futbol yatırımlarının arkasında kalmaya başladı.

Liverpool, kurulduğu günden bugüne, 4 Şampiyon Kulüpler Kupası, 2 Şampiyonlar Ligi, 3 UEFA Avrupa Kupası, 1 FIFA Dünya Kulüpler Kupası, 18 Lig şampiyonluğu, 7 Federasyon Kupası, 8 Lig Kupası, 15 İngiltere Süper Kupası kazandı.

Liverpool’un logosunda Pers mitolojisinden gelen kırmızı bir anka kuşu bulunmaktadır ve KOP tribünü adı verilen, oldukça sadık taraftarlardan oluşan bir kale arkası tribününe sahiptirler.

Merseyside Liverpool

 

1900 senesinde Güney Afrika’ya sömürü düzenini getirmek için 2. Boer Savaşı’nda çarpışan İngilizler, Smion Kop adı verilen bir tepede en şiddetli çatışmalara maruz kalıp büyük kayıplar vermişti. Bu tepeyi korumakla yükümlü olan ve bu savaştan sağ olarak ülkelerine dönen askerler, Liverpool maçlarında kale arkasında maçı izledikleri ufak tepeciğe KOP ismini vermişlerdi. Tarihsel olarak büyük bir maziye sahip olan KOP tribünleri, hep bir ağızdan ve gırtlaklar patlarcasına söylenen ‘You Will Never Walk Alone‘ (Asla Yalnız Yürümeyeceksin) tezahüratı ile tarihe yine damgasını vurmasını bilecekti.

Liverpool’u bu kadar anlatıp da düşman kardeş Everton’ı es geçmek olmaz tabii ki. Aslında düşman tabirini kullandığımıza pek aldanmayın. Liverpool şehrinde bu rekabeti her köşede hissetmek mümkünken, yine bu iki rakip tarafın birbirlerinin var olmasından son derece memnun olduğu gerçeğini de kimse inkâr edemez.

Everton, kurulduğu günden bugüne 9 Lig şampiyonluğu, 5 Federasyon Kupası, 9 İngiltere Süper Kupası ve 1985 yılında Kupa Galipleri Kupası şampiyonluğu kazandı. 1985 yılındaki Kupa Galipleri Kupası aynı zamanda Everton’ın tek Avrupa zaferi olarak tarihe geçiyor.

Kulübün ambleminde, 1800’lü yılların İngiltere’sinde ertesi sabah yargıç önüne çıkacak ağır suçlu olmayan kişileri, yargıdan önceki gece bir nevi nezarethane misali ağırlayan tarihi bir kule vardır. Yine kulüp logosunda Latince ‘Nil Satis Nisi Optimum‘ yazmaktadır. Çoğu kişiye göre Liverpool’a ithaf edilen bu yazı, ‘Sadece en iyi olan yeterince iyidir‘ tadında bir anlam taşımaktadır.

Merseyside Everton

 

Ayrıca Everton’ un yalnız yürümeyenlere ithafen yazdığı tribün şarkıları da vardır. Glasgow’un Parkhead tribünlerinden alındığı söylense de iyi bir düzenlemeyle dillere düşen ‘Grand Old Team’ (Eski büyük takım) Everton efsanesi olan ‘Gwladys Street‘ çocukları tarafından her maç tribünlerde söylenir.

Bu sezona dönecek olursak, geçtiğimiz sezon kıl payı kaçan şampiyonluk sonrasında bu sezon Klopp yönetiminde 27 maç üst üste yenilmeyerek ( 26 galibiyet, 1 beraberlik ) inanılmaz bir sezon geçiren Liverpool, 29. hafta sonunda rakiplerinin 25 puan önünde tam 82 puan ile şampiyonluğa doğru emin adımlarla ilerliyor. Şampiyonlar Ligi’nin son sahibi olan Kırmızılar, bu sezon Şampiyonlar Ligi’nde son 16 turunda Atletico Madrid’e elendi ve Avrupa’ya erken bir şekilde veda etti.

Sezona Marco Silva yönetiminde kabus gibi bir başlangıç yapan Everton, 15. hafta Anfield’da Liverpool karşısında 5-2’lik ağır bir mağlubiyet aldı. 15 haftada sadece 14 puan toplayabilen Everton’da Marco Silva’nın görevine son verildi. Duncan Ferguson’ın geçici antrenörlüğünde Chelsea’yi 3-1 yenen Everton, devamında Manchester United ve Newcastle United ile berabere kaldı. Daha sonra takımın başına Carlo Ancelotti getirildi. Ancelotti’nin takımın başına getirilmesiyle umutları yeşeren ve 8 maçta 17 puan toplayarak çıkış gösteren Maviler, son 3 haftadır galibiyete hasret durumda. 29 hafta sonunda 37 puanla 12. sırada yer alan Everton, Lig Kupasında Leicester City’e penaltı atışları ile yenilerek çeyrek finalde elendi. İngiltere Federasyon Kupası’nda ise Liverpool’a 1-0 mağlup oldu ve 3. turda kupaya veda etti.

Kırmızılar ve Maviler, bu hafta 16 Mart’ta*, bu sezon 3. Kez Goodison Park’ta karşı karşıya gelecek.

Futbol dünyasında bazı kesimlere göre en ayrıcalıklı derbi olarak görülen Merseyside derbisi, her şeye rağmen futbolda dostluğun ve kardeşliğin tartışmasız en büyük göstergesi diyebiliriz.

 

*Koronavirüs(Covid- 19) sebebiyle Avrupa’da pek çok ligde olduğu gibi İngiltere’de de maçlar ertelenmiştir.


Bunlar da ilginizi çekebilir;

Ölümsüz Derbi; Kızılyıldız-Partizan

Beşinci Beatle: George Best

This website uses cookies to improve your experience. We'll assume you're ok with this, but you can opt-out if you wish. Accept Read More